|
Akören de Ağıl,Han,Çeşme,pınar,Kuyu,Oyma ve yarma Sarnıçları ile
Mezarlar.
13.10.2011 14:05:24
Akören Sitesi
Akören de Ağıl,Han,Çeşme,pınar,Kuyu,Oyma ve yarma Sarnıçları ile
Mezarlar.
hazırlayan:Kadir
Karaburun
Akören de Ağıl,Han,Çeşme,pınar,Kuyu,Oyma ve yarma Sarnıçları ile
Mezarlar.
AĞIL : Küçükbaş
(Koyun, Keçi, Oğlak, Kuzu) hayvanların, bazende büyükbaş (Dana, İnek,
Öküz, Düğe) hayvanların barındığı etrafı taş duvar veya çit ile çevrili
hayvan korunağı. Akören’de halka ait olan ağılların yanında şahsa ait
ağıllar da mevcuttur.
- Abdal Ağılı,
Bıyıklı Ağıl, Hacı Hüseyin Ağılı, Ulaşlar Ağılı, Yeni Ağıl,
- Kocakerimin Muhammedin Ağılı, Yancıların Arifin Ağılı
HAN : Çoban,
Çiftçi, Avcı, Yolcu, Oduncu ve hayvanların, dinlendikleri, barındıkları
veya konakladıkları taş yapılardır.
- Abdurrahman
Sarnıçlarındaki Han, Dağ Sarnıçlarındaki Han, Bayındır’daki Nuhun Hanı,
Yarımca Kuyusu ve Hanı, Kayasu (May) yolu üzerinde Duralının Hanı,

MEZARLIKLAR :
Tahtalı Mezarlık, Orta Mezarlık, Yukarı (Kadıburnu) Mezarlık.
MEZARLAR :
Akören dışında bazı özel mezar ve mezarlıklar vardır. Dolukuyu yolundaki
Dede Mezarı, Dağ Sarnıçlarının girişinde Yörük Mezarı, Kiseciğin Tepe’de
Dede Mezarı, Yeniçeşme’nin yanında Pelitlikteki eski Türk Mezarları,
ÇEŞME ve
PINARLAR : Koca Çeşme, Acılı Çeşme, Yeni Çeşme (Akçeşme), Alaşana’daki
Kilitçinin Çeşmesi, Terzioğlu Köprüsünün yanındaki Kilitçinin Çeşmesi,
Miyase Çelebi Çeşmesi, Bayındırdaki Çeşme, Bayındırda suyun çıktığı yer
pınar, Çukurçimen Köyü’nde tapusu Akören Belediyesi’ne ait pınar, Kayasu
(May) sınırları içinde tapusu Akören Belediyesi’ne ait kaynak,
Bunların
haricinde Akören su şebekesinden beslenen ve yakın tarihimizde
hayırseverler tarafından yol başları, mahalle araları ve tarlalara
yapılan birçok çeşme mevcuttur. Akören Belediyesi tarafından yapılan ve
mahalle aralarında bulunan “Tatlı Su Çeşmeleri” bulunmaktadır.
KUYU : Kuyu’lar
Akören’nin vazgeçilmez su depolarındandı. Yeterli su kaynağı olmadığı
için, evlerin bahçe veya havlularına, tarla ve meralara kazılan yuvarlak
derin çukurlardır. Akören’de kuyuların derinliği adam boyu ölçüsüne göre
kazılırdı. 8, 10, 12, “Adam Boyu” olarak hesaplanırdı. Kuyular; içme,
kullanma, sulama (bahçe ve hayvanları sulama) amaçlı su depolarıdır.
Genelde; zemin suyu ve sızıntı, bazen de yağmur suları ile beslenen
kuyuların bazıları kapanmış, bazıları ise halen mevcuttur.
- Dolu Kuyu,
Tatlı Kuyu, Yarımca Kuyusu, Safiyanın Kuyusu, İllezlerin Kuyusu,
Tahtalıların Kuyusu, Kör Kuyu, Acı Kuyu, Çillinin Kuyusu, Apanların
Kuyusu, Terzioğlunun
Kuyusu,......................................................................................................,

SARNIÇLAR
Sarnıçlar;
Akören’linin ve civar köylerin su ihtiyacını karşılayan içme ve hayvan
sulama amaçlı büyük su depolarıdır. Akören’in içinde olduğu gibi, dağ,
tarla, mera ve arazilere, hayırsever Akören’liler tarafından yapılan
veya yaptırılan yer altı su depolarıdır.
Sarnıçların bir
çoğu Havz-u Kebir hükmündedir. Yüzölçümü (alan) Kırk Arşın’dan fazla
olan, Yani; alanı Yirmibeş Metrekare’den büyük olan sarnıçlara “Havz-u
Kebir” “Büyük Havuz” denir. Bunun özelliği içine; kuş, sürüngen, kedi,
köpek ve küçük hayvanların düşmesi ile suyu mundarlanmayan
(pislenmeyen), içilebilir özelliğini kaybetmeyen su sarnıçlarıdır.
İsimleri
saymakla bitmeyen sarnıçlarımız, yapı itibarıyla 2’ye ayrılır.
Oyma Sarnıçlar,
2-
Yarma Sarnıçlar.
OYMA SARNIÇLAR :
Por ve Perçin dediğimiz, sert ve sıkı toprak yapısı olan tepe ve
tümseklerin oyularak açılması ile içine yağmur ve kar suyu doldurulan
sarnıçlardır.
YARMA SARNIÇLAR
: Toprağın yarılarak veya kazılarak çukurlaşması ile yapılan, duvarları
taş ile örülen, üstü taş kemerle kapatılan büyük su depolarıdır. Yağmur
ve kar suları ile beslenen, bazen çok kar yağdığında Akören’linin imece
usulu ile kar bastıkları sarnıçlarımız, hayırsever hemşehrilerimizden
bize ata yadigarıdır.
Oyma ve Yarma
Sarnıçlarımızdan bazıları;
Hacıgaranın
Sarnıcı, Hacımarın Sarnıcı, Halilin Ahmadın Sarnıcı, Çarşı İçinde
Fırın’ın Altındaki Sarnıç, Aktaş Camisi’nin Altındaki Sarnıç, Belen’deki
Sarnıç, Yüğ Sarnıcı, Tatlı Kuyu, Çağaşar Sarnıcı, Dolu Kuyu,
…………………………………………………............................................................................................................,
Gayraklık
Sarnıcı, Boyacının Sarnıcı, Boyalık Sarnıcı, Yarımca Sarnıcı, Kırkla
Sarnıcı, Koçağın Sarnıcı, Kovanlık Sarnıcı, Gedikardı Sarnıcı,
Kastambollunun Sarnıcı, Mindinin Sarnıcı, Doğlu Sarnıcı, Erikalanı
Sarnıcı, Mal Çukuru Sarnıcı, Belen Tepesinde Hocanın Sarnıçları, Ipılın
Sarnıcı, Kümüğün Sarnıcı, Hacıamadın Sarnıcı, Boğazın Ağzındaki
Sarnıçlar, Kervan Konağı Sarnıcı, Üzeyirin Sarnıcı, Abdurrahman Sarnıcı,
Dağ Sarnıçları, Çatal Sarıç, Kargagörmez Sarnıcı, Solağın Sarnıcı, Kör
Sarıç, Hocanın Sarnıcı (Obruk’ta), Ümmetin Sarnıcı, Feleğin Sarnıcı,
Çolakhacının Sarnıcı, Halimenin Sarnıcı, Kızılçukur Sarnıcı,
...............................,


|