Lakaplar; Öyle kendiliğinden oluvermemiş arkadaşlar, kızmak-gücenmek hele-hele darılmak hiç yok. Yılların verdiği birikim veya bir olay o lakabı size yakıştırmıştır. Lütfen; alıngan olmayalım. Burasını iyi anlayalım, “adım çıkmış doksana inmez seksense”, Cötdür olmuş, Körcül olmuş ya da Karaböcü olmuş anlayışlı olalım itiraz etmeyelim.

LAF LAFI AÇAR

Geçenlerde muhterem bir arkadaş ile ayaküstü konuşuyoruz,(arkadaşın ismi bende saklı reklam olmasın diye yazmıyorum,lüzumu halinde açıklamaktan çekinmeyiz.) Bu arkadaş dedi ki; yaa senin bi şiirini okudum, “valla çok hoşuma gitti, orada yazılanların hepsi doğru”

Diyor. Bende “tabii doğru olacak, bizde yalan yok, hilaf da! Hepsi birebir aslının aynısı” di-yorum. Bu arada, arkadaş derin bir iç çekerek, “O günlere geri gittim, o günler bir dönem yaşanmış güzel günlerdi len yeren” diyor. Ve ekliyor, “giden gelmiyor.” Sonra arkadaş devam

ediyor. Birde şu lakapları yaz sana diyor. İşte o dediğin çok zor len yeren diyorum. Herkesi yazıp kendimizi yazmasam olmaz. Kendimizi yazmaya da elim varmaz. Arkadaş alttan alıyor,

(sanki bilmezmiş gibi) “size kim derlerdi” falan diyor. Ardından da dilin söylemedikten sonra,

yaz gitsin, yok yazamam dersen ver orasını ben yazayım diyor. Kaşlarımı çattım olanca hışmım ile şöyle bii baktım,(ne fark edecek, sen yazınca biz, ka….cü olmayacakmıyız.) arkadaşın umrunda değil. Sonra hem arkadaşı kıramadım, hem de dilimle söyleyemediğim başka birilerini oraya yazmak için olur dedim.

Madem yazıyoruz; önce kendimizden başlıyalım da aradan çıksın derken, aklıma geldi; Memuriyete postahanede yeni başladık. Mesai arkadaşları; bizim bir şehirlerarası servisimiz var. Oranın bakımı onarımı bize ait, çalışan personelin hepsi bayan, seni onlarla tanıştıracağız. Sakın pot kırıp dillerine düşerim deme, def çalıp oynatırlar. Biz aşağıda doldurulduk ya, o hızla yukarı çıktık. Tanıştırılırken Akörenli bir ablamız karşımıza çıkmaz mı? Eyvah dedim veya demeye zaman kalmadı, ablamız sordu kimlerdensin? Hayda! Aşağıda tiyoyu aldık açık vermiyeceğiz ya! Dedim, bize Adil Eğren gil derler, hatta hacısı da var. Mehmet Eğren’den olma Hatice’den doğma Ömer Eğren, köyde bana Hacımar da derler. Cevap tatmin edici olmadı tabii... Diyvirsem o da rahatlayacak bende, ama olmuyor işte. Bu abla lafı döndürüp dolaştırıp “bize avcı gil derler, size kim derler” demezmi? Hadi bakalım, silbaştan

Ben eveleyip-geveliyorum, bizim ev aktaşta, eksile yolunun başında, moturumuz var çiftçilik Yaparız falan… Hepsi hikaye ka….cü divirsem iş bitecek. Ama açık vermek yook! Bu arada benden ter verirmi yaa! Ogün iş inada bindi, ben demedim tabi, abla da sağolsun anladı herhalde üstelemedi.

Bir başka olay; Bir arkadaş birgün dediki, “kibariye benim emmioğlum”. Dedim; nasıl olur? Bak dedi, bu kibariye’nin soyadı Tokmak mış, bende Tokmağın İbrahimin oğlu olduğuma göre, biz akrabayız. Bu olay hoşuma gitti. Neden dersen öbür tarafta gülden karaböcük, neşe karaböcek varya, onlarda bizim emmioğlu oluyorlar. Hem onların karaböcek olduklarını 72 milyon T.C. vatandaşı biliyor gücenmiyorlarda, bizi 10346 Akviranlı ile Vanlı Adnan usta ve Üzümlülü Tabur biliyor ondan mı gocunacağız diyorum. Ama olmuyor, çözüm değil tabii… Onlar koskoca karaböcek, ya biz ka….cü, arada dağlar kadar fark var! Yinede teselli buya:

Böcünün amat, Böcünün İskender derken ben hiç gocunmuyorum. Böcüyse onlarda böcü diyorum! Ulen yeren önüne kara kelimesi geldimi, kan beynime çıkıyor yaavvv..Doğruya doğru bizde yalan yok…Eğer KARA kelimesinde ise tüm mesele, karanın altı üstü bir renk.

Bizde renkleriyle nam salmış tonula lakap var. Al sana örnek; Kara Kazım, Arap Sait, Cicili,

Çilli, Ala İzzet, Sarı İbirağımın Durmuş, Gök Osman Gil, Gök Şirif’in Alı, Kara Mevlüt, Kızıl Siyit, Bostan Gara, Kır Mevlüt, Ak oğlanın Siyitmemet, Sarıların Ismayıl falan-filan….

Ulen arkadaş birde okkalı lakaplar varki; Askerde bile lakabıyla kısa künye edeceği geliyor insanın. Mesela; Karanın Amat Çavuş emret komutanım, Topçunun Osman komutanım. Ünüyün yettiği yere kadar bağır….Devam; Hasan ağa gil, Hacı Sülüman gil, Hasan hoca gil, Hacı babalar, Civan gil, Hafız Osman gil, Mektepli gil, Mulla (mola) Mustafa gil, Abbaslar, Haşım gil, Alı babanın Hasan, Hacı Hasan gilin Hasanhüseyin, (bilebildinmi!!:) ben sonradan öğrendim)..Birde beldemize taşradan gelip konanlar olmuş onlarda; Maylı Murat, Fartlı Osman, Soyacaklı Hilim, Alanlı Mehmet, Asarlıklı Kadir, Avdanlı Mustafa, Aslandaşlı Memedali, Yazdamlı, Ahırlı Mustafa, Gayabıgarlı (kayapınar) Osman, Yanekinli, Bozdamlının Abdılla, Sazlının Durmuşali, Çatlının Alı.. Vs..vs…Haa bide ithal lakaplarımız var, hadi onuda divirelim; Macarın Sarettin, Arnavudun Mustafa, Gürcünün İyip, Çerkezin Abdılla, Goreli, Macar efe, varmı unuttuğumuz?

Lafa omuz virme de iyi dinle; Birde Omuzun Omar var evi gademede, musalla taşının karşısında onun hemen sağında Durmuş emminin evi var, bilirmisiniz bilmem, arap Saitin bucağa sapacak yerde, Kelhacı gilin mehmetin evinin karşısında. Lakabı mı? Yok ya da bilmiyorum veya dimek zorunda mıyım. Omuz gilin evinin hemen solunda , Halis emminin evi var. Söylesem iyi bidiğiniz biride, ha deyince insanın aklına gelmiyor işte!.. Şimdi falanın Halis desem, 7’den 70’e herkes bilir, ama eksila yolundan kademeye çıkacak yerde köşenin başında, Topal siyitmemedin Ismayılın evinin karşısında, motoru var falan, hikaye yada gazel kimsecikler bilemez haberin ola….Hacı Hsan gilin Hasanhüseyini bildinizmi desem, %95’niz bilemedi, iyi biliyorum. O %5 bilende kendisi ve benim gibi sonradan öğrenen toru-topu beş kişi. Bide sarılar altı kşi. Yaaa beni gene ter bastı; şimdi Bortlacı gil emmim, Tomaslar dayım olur, onları nasıl yazacağım bilmiyorum. Yazmasam iltimas geçti diyecekler iyi biliyorum!.....Lakaplar boş değil; insanların mizacına göre, yapısına görede takılmış. Mesela, boyuna posuna bakmışlar; Bacaklı Duran, Güdek Halil, Güdek Omarın Ahmet, (başka adıda var ama onu dimen) Doksan Ahmet, Bülüç efe yada Uzun Halil demişler. Anatomisine bakıp; Kuru kafanın Mustafa, Çatkafanın Yusuf demişler. Sessiz görünüşüne bakıp; Afıyanlı Nuh Ecinli Siyit, Savat gilin Aliosman, demişler. Şekil-şemale bakıp; Kel Nuhun Arif, Kirlinin Hamdi,Yeni Memet, Eski oğlanın amet, Püsküllünün Memedali, Topalın tatoğlan, Sağır Kazım, Kör Alının Ferzu, Çolak Siyit, Solak gil, Seroş gil, Deli Bayram gil, Şipbenlerin Ismayıl vs. Birde ne şiş yansın, nede kebap misali olanlar var. Giyrekçi gil, Yavru gil, Kıyak gil, Emirler, Gağışdaklı gil, Şalcı gil, Mucu gil, Saka gil, Embel gil, Fakış gil, Çotur gil. Gaççanın Hasan, Abilenin Osman, Gudurakçının Celal, Efkarın Sülüman, Cötdür gil Vs!

Kendir, Dalgacı, Tetir Ramazan, Hadıklının Alı, Moruğun Sülüman, Böcünün Amat, Kösmüklü gil, Gencinin Osman, İki Avratlı, Ebeleğin Alı, Körcülün Üseyin gibi..gibi…

Ebeveyninin adıyla anılan lakaplar; Üzeyirin Üseyin, Hurşitlerin Ramazan, Nasır gilin Ismayıl, Celilin Alı, Cennetin Siydamet, Rasimin Osman, Hakkının Kenan, Mülazımın İbrahim, Cengizin Omar, Keremin ibirağım, Velinin Alının Hamdi, Goca haççanın Hamdi.

Mesleki guruplara göre lakaplar; Samancının Amet, Tahtalıların Osman, Gapçı Mamut,

Arabacı Üseyin, Tekerci, Öküzcü Kerim, Koyuncunun Murat, Arıcıların Kazım, Semerci Tefık, Tencerelerin Sülüman, Dikicilerin Siyit, Dolni gilin Terzi İbrahim, Marangoz Viysel,

Tenekeci Mustafa, aşçı Memet, Biberlinin Amat, Çerezcilerin Bayram. Falan filan, unuttuklarımda, dilimin dönüp yazamadıklarımda, yazıpta incitmek istemediklerimde kusura kalmasınlar. Biliyorsunuz maksat muhabbet olsun. Hakkınızı helal edin…

Son bi..not; 1957’de dünya karmasına giren, takımımızı hatırlayıp, noktayı koyalım;

Kalede; Dadavun Yarım. Geri dörtlü; Manavalısının Kazım, Arif çavuşun Kazım, Kara Kazım, Arıcıların Kazım. Orta alan; Cıvanın Alı, Boladın Alı, Hadıklının Alı. İleriuç; Hacı

Sülümanın Osman, Gayabıgarlı Osman, Varinin Osman. Yedek kulubesi; Aşık Amat, Boladın

Halbağım, Vali gilin Abi, Kara bıçak ve Kel Nuh. Teknik patron (kooç) Hatıbın Amet. NOKTA

Ömer EGREN

AKÖRENLİ BİR PORTRE   

Akören lakapları

ANAM ŞİİRİ

AKÖRENLİ BİR PORTRE 

DÖRT KAFADARIN MACERASI